Een maand met veel interactie 

Maart was een bijzonder inspirerende maand in zorgzone Centrum-West, met drie thematische overlegmomenten waaraan veel professionals uit de welzijns- en gezondheidssector deelnamen. Tijdens de uitwisselingen konden we onze visies met elkaar delen, gemeenschappelijke uitdagingen in kaart brengen en vooral de netwerkdynamiek versterken, zodat die zich in 2026 nog verder kan ontwikkelen. Een terugblik op de belangrijkste aandachtspunten die tijdens die bijeenkomsten werden besproken.

De banden tussen het ziekenhuis en de ambulante zorg versterken: focus op geriatrie

In het verlengde van het werk dat in 2025 is gestart, richtte het overleg over de verbinding ziekenhuis-ambulante zorg zich op zorg voor geriatrische doelgroepen. De gesprekken werden vooral aangewakkerd door de presentatie van het project ‘Accolage’, dat sociaal isolement wil tegengaan door vrijwilligers in te zetten om ouderen thuis te begeleiden.

Dat project is gebaseerd op een preventieve en individuele aanpak: een professional brengt de behoeften in kaart, de aanvraag wordt beoordeeld en gekoppeld aan een vrijwilliger en vervolgens opgevolgd op lange termijn. Het richt zich voornamelijk op mensen zonder ernstige cognitieve stoornissen, van wie een groot deel ouder is dan 70 jaar. Het doel is om sociale contacten te herstellen via huisbezoeken, uitstapjes of regelmatige telefoontjes, binnen een kader dat is vastgelegd in een duidelijke overeenkomst tussen beide partijen.

Uit de gesprekken kwamen verschillende uitdagingen naar voren: er is nood aan betere geografische dekking, thuiszorgmedewerkers spelen een sleutelrol bij het signaleren van behoeften en coördinatie met huisartsen is belangrijk. Er werden ook mogelijkheden voor samenwerking voorgesteld, met name met dagziekenhuizen of thuiszorgteams.

Ten slotte heeft een brainstormsessie in subgroepen de krijtlijnen uitgezet van een toekomstige werkgroep voor geriatrie binnen de zorgzone. Er zijn verschillende formats overwogen: een symposium, een praktijkgemeenschap of een groep gericht op microprojecten. Het ziet er veelbelovend uit voor de toekomst.

Geestelijke gezondheid: paradox van een uitgebreid netwerk, met uitdagingen op vlak van toegankelijkheid

Uit het overleg over geestelijke gezondheidszorg zijn zowel bemoedigende als zorgwekkende bevindingen naar voren gekomen. Enerzijds beschikt de zorgzone over een uitgebreid netwerk met talrijke relevante initiatieven, met name op het gebied van verslaving en laagdrempelige voorzieningen. Anderzijds staan die diensten onder toenemende druk, met een aanzienlijke overbelasting en een structureel tekort aan professionals (psychiaters en kinderpsychiaters).

Toegang tot gezondheidszorg blijft een cruciale uitdaging. Financiële, taalkundige of administratieve belemmeringen blijven bepaalde doelgroepen afremmen, terwijl de noodzaak van een proactieve aanpak om toegang te krijgen tot bepaalde voorzieningen een extra hindernis kan vormen voor mensen met psychische problemen.

Een ander aandachtspunt is de leesbaarheid van het netwerk: de toegangscriteria tot de voorzieningen worden soms als vaag of restrictief ervaren, wat doorverwijzingen bemoeilijkt en tot verwarring leidt. Er zijn ook inconsistenties in het aanbod vastgesteld, waarbij sommige voorzieningen doelgroepen afwijzen die nochtans binnen hun opdrachten vallen.

Naar aanleiding van die bevindingen zijn verschillende gezamenlijke acties overwogen. In het najaar van 2026 worden twee ‘netwerkfocus’-voormiddagen georganiseerd zodat de voorzieningen meer over elkaar te weten komen en hun toegangsvoorwaarden kunnen verduidelijken. De bijeenkomsten zullen gaan over de mobiele teams, interventies aan huis en de koppeling tussen dringende medische hulp en geestelijke gezondheid.

Preventie en gezondheidsbevordering: inspirerende initiatieven

Tijdens het overleg rond preventie en gezondheidsbevordering konden concrete initiatieven onder de aandacht worden gebracht. Het ondersteuningsteam van de zorgzone presenteerde het werk dat is verzet in het kader van de maand van de screening op darmkanker, waarmee het belang van bewustmakingsacties op lokaal niveau werd geïllustreerd.

Er werd ook kennisgemaakt met de vzw ‘Rencontre des Continents’, die projecten ontwikkelt waarbij voeding wordt ingezet als hefboom om milieu-, sociale en gezondheidsuitdagingen aan te pakken. Via opleidingen, activiteiten en evenementen bevordert die organisatie interculturele uitwisselingen en stimuleert ze actief en solidair burgerschap.

De presentatie wekte veel belangstelling en gaf aanleiding tot de oprichting van een steungroep rond het thema gezonde voeding. Geïnteresseerde professionals worden uitgenodigd om zich bij dit initiatief aan te sluiten, samen een evenement te organiseren en hun praktijken te delen.

——

Meer gedetailleerde samenvattingen zullen binnenkort beschikbaar zijn op de website van de zorgzone.

Het jaar 2026 is daarmee al mooi begonnen. We zetten deze samenwerking graag verder! Wil je bijdragen aan de gesprekken, lid worden van een werkgroep of gewoon meer weten over bepaalde thema’s? De overlegfora van zorgzone Centrum-West staan open voor alle professionals in de welzijns- en gezondheidszorg, of je nu wel of niet hebt deelgenomen aan de eerste bijeenkomsten!